Financiering | Begroting 2027 en meerjarenraming 2028-2030

Inleiding

Het opstellen van de paragraaf financiering in de begroting en de jaarstukken is in zowel het BBV als in de wet Fido verplicht gesteld. Financiering betreft de wijze waarop de gemeente Son en Breugel de benodigde geldmiddelen aantrekt en (tijdelijke) overtollige geldmiddelen belegt. De uitvoering van deze paragraaf vindt plaats binnen de wettelijke kaders van het BBV en de wet Fido. Naast deze wetgeving is een treasurystatuut vastgesteld. In dit statuut zijn nadere regels opgenomen om daarmee de financieringsfunctie te sturen, te beheersen en te controleren.

De paragraaf geeft inzicht in de rentelasten en -baten, het renteresultaat, de financieringsbehoefte en de wijze waarop rente wordt toegerekend aan investeringen, grondexploitaties en projecten. De bedragen in onderstaande tabellen moeten vermenigvuldigd worden met € 1.000,-.

Interne- en externe ontwikkelingen

Extern
Na een periode van renteverlagingen in 2024 en 2025, verhoogde de ECB de rente zowel in juni als in september 2026 met 0,25% naar 2,5% vanwege oplopende inflatie en stijgende energieprijzen.
De vooruitzichten blijven onzeker, met opwaartse risico's voor de inflatie en neerwaartse risico's voor de economische groei.

Intern
Voor de begroting zijn de volgende interne rentepercentages gebruikt, de berekening volgens BBV:

Renteschema	%
Rente over voorziening verliesgevende complexen bouwgrond	2,00%
Rente activa en Grex afgerond (omslagrente)	1,50%

* Vanaf 2025 zijn de rentes van activa en grex gelijk aan elkaar, als gevolg van nieuwe BBV-regels (notitie rente).

In onderstaand schema is het renteresultaat berekend volgens BBV:

Stap	Renteschema	2027	2028	2029	2030	2031
	De externe rentelasten over de korte en lange financiering	1.514	1.781	2.036	2.178	2.124
	De externe rentebaten	-16	-15	-15	-14	-13
1	Saldo rentelasten en rentebaten	1.498	1.766	2.021	2.165	2.111
	De rentebaten van projectfinanciering die aan het betreffende taakveld moet worden toegerekend	-8	-7	-6	-4	-3
	De rentelasten van projectfinanciering die aan het betreffende taakveld moet worden toegerekend	8	7	6	4	3
2	Aan taakvelden toe te rekenen externe rente	0	0	0	0	0
3	Rente over eigen vermogen	0	0	0	0	0
3	Rente over voorzieningen (gewaardeerd op contante waarde)	159	163	166	169	173
4	Totaal aan taakvelden toe te rekenen rente 1+2+3)	1.657	1.928	2.187	2.334	2.284
5	De werkelijk aan taakvelden toegerekende rente (renteomslag) actieve gronden	94	50	50	55	61
5	De werkelijk aan taakvelden toegerekende rente (renteomslag) activa	1.499	1.588	1.678	1.704	1.666
	Renteresultaat op het taakveld treasury (4+5)	64	290	459	574	557

Het genoemde renteresultaat komt terug op het taakveld treasury. Ook bijvoorbeeld ontvangen dividend wordt geraamd op het taakveld, maar maakt geen onderdeel uit van het renteschema.

Financieringsbehoefte

Op basis van de begroting 2027 wordt een meerjarige financieringsbehoefte opgesteld.

Boekwaarde 1-1	2027	2028	2029	2030
Activa	101.447	106.020	107.882	123.413
Grondexploitatie	-1.448	-1.339	-1.331	-960
Geldleningen OG*	-49.449	-43.646	-37.841	-32.035
Reserves en voorzieningen	-35.698	-35.376	-34.410	-35.661
Financieringsbehoefte	14.852	25.659	34.300	54.757

* Dit is de huidige leningenportefeuille.

Uit bovenstaand schema blijkt dat de komende jaren een financieringsbehoefte is tot een maximum van ruim € 54 miljoen. Deze wordt gefinancierd met kasgeld- en langlopende geldleningen.

Beleidsvoornemen financiering.
Financiële instellingen blijven terughoudend met het geven van een rentevisie. Ook BNG publiceert deze sinds enige tijd niet meer. Wij hanteren daarom meer een rentestrategie dan een rentevisie.
Onze strategie is om het renterisico te minimaliseren. Dat doen we door op verschillende momenten (zo nodig) langlopende leningen af te sluiten in de toekomst en door gebruik te maken van een mix van kortlopende en langlopende leningen. Daarmee creëren we ook flexibiliteit in de leningenportefeuille om in te spelen op interne en externe ontwikkelingen, zoals planning van investeringen en grex-projecten.
Ook moeten we rekening houden met de kasgeldlimiet. Deze bepaalt dat de gemiddelde vlottende schuld, over 3 achtereenvolgende kwartalen bezien, niet boven de 8,5% van het begrotingstotaal mag uitkomen. Ons uitgangspunt is dat we de overschrijding beperken tot maximaal 2 achtereenvolgende kalenderkwartalen.

Renterisicobeheer

De overheid heeft twee instrumenten bepaald voor het toetsen van het renterisico, namelijk: de kasgeldlimiet en de renterisiconorm.

Kasgeldlimiet
De kasgeldlimiet vormt de bovengrens waarmee een tijdelijk liquiditeitstekort gefinancierd kan en mag worden met een kortlopende geldlening (korter dan 1 jaar). Als het liquiditeitstekort een structureel karakter draagt moet een langlopende geldlening worden aangetrokken. Als voor het derde achtereenvolgende kwartaal de kasgeldlimiet wordt overschreden moet de toezichthouder hiervan op de hoogte worden gesteld. Ook moeten de kwartaalrapportage en een plan om binnen de kasgeldlimiet te blijven ter goedkeuring worden voorgelegd aan de toezichthouder. De kasgeldlimiet is vastgesteld op 8,5% van het begrotingstotaal.

Stap	Omschrijving	2027
	Bepalen toegestane kasgeldlimiet
	Omvang begrotingstotaal	58.548
	Percentage regeling	8,50%
1	Toegestane kasgeldlimiet	4.977
	Vlottende korte schuld
	opgenomen gelden < 1 jaar	4.000
	Schuld in rekening courant	0
	Gestorte gelden door derden < 1 jaar	41
	Overige geldleningen niet zijnde vaste schuld	0
2	Totaal vlottende korte schuld	4.041
	Vlottende middelen
	Contante gelden in kas	9
	Tegoeden in rekening courant	910
	Overige uitstaande gelden < 1 jaar	0
3	Totaal vlottende middelen	919
4	Totaal netto vlottende schuld (2-3)	3.122
	Ruimte(+)/Overschrijdingen(-) (1-4)	1.854

Voor 2027 wordt met kasgeldleningen gewerkt tot de bovengrens van de kasgeldlimiet om te voorzien in de financieringsbehoefte. De overige financieringsbehoefte wordt gefinancierd door middel van het opnemen van langlopende geldleningen.

Renterisiconorm
De renterisiconorm stelt een grens aan het te lopen renterisico op de vaste schuld. De risiconorm houdt in dat de jaarlijkse verplichte aflossingen en renteherzieningen niet hoger mogen zijn dan 20% van het begrotingstotaal (zie tabel hieronder).

Stap	Omschrijving	2027	2028	2029	2030
1	Renteherzieningen	0	0	0	0
2	Aflossingen	5.803	5.805	5.806	5.807
3 (1+2)	Renterisico	5.803	5.805	5.806	5.807
4	Begrotingstotaal	58.548	58.555	60.380	61.254
5	Percentage regeling	20%	20%	20%	20%
6 (4 x 5)	Renterisiconorm	11.710	11.711	12.076	12.251
7	Ruimte(+)/Overschrijdingen(-)	5.906	5.906	6.270	6.444

Voor de komende jaren is er ruimte om lang geld aan te trekken volgens de renterisiconorm.

Leningenportefeuille

Een belangrijk onderdeel van het financieringsbeleid vormt de omvang, flexibiliteit, gemiddelde looptijd en rentegevoeligheid van de leningenportefeuille. De leningenportefeuille van de gemeente ziet er als volgt uit:

Opgenomen langlopende leningen
Leningverstrekker	Looptijd		Rente	Oorspronkelijk	01/01/2027	31/12/2027
	Van	t/m
Provincie Noord-Brabant	2018	2033	1,13%	1.014	495	426
Provincie Noord-Brabant	2018	2033	1,18%	357	255	219
BNG	2022	2042	1,72%	14.000	11.200	10.500
BNG	2024	2034	3,08%	20.000	15.000	13.000
BNG	2025	2035	2,77%	10.000	8.500	7.500
BNG	2026	2036	3,13%	10.000	9.500	8.500
BNG	2026	2031	2,89%	5.000	4.500	3.500
Totaal				60.372	49.449	43.646