11. Wij houden cultureel erfgoed en monumenten in stand.

Monumenten
De Commissie omgevingskwaliteit, waar de monumentencommissieleden 1x per maand deel van uitmaken, heeft tot taak het college te adviseren over aanwijzen, in stand houden en verbouwen van monumenten en waardevolle cultuurhistorische panden en objecten. Zij adviseert daarnaast over het plaatsen van panden en objecten vanuit de potentiële monumentenlijst op de gemeentelijke monumentenlijst. Het college besluit over deze adviezen. Naar verwachting draagt de commissie ook in 2025 een aantal objecten voor voor plaatsing op de gemeentelijke monumentenlijst.
Het subsidiebudget voor onderhoud aan gemeentelijke monumenten is €10.000,-. Er wordt vanaf 2024 meer gebruik gemaakt van dit budget, onder andere doordat er nieuwe monumenten zijn en worden aangewezen en er meer monumentale panden worden verduurzaamd. We schenken speciale aandacht aan transparantie, communicatie en eenduidigheid van regels. Dit alles met het oog op aantrekkelijk maken van het aanwijzen van gebouwen tot gemeentelijk monument.
Commissie omgevingskwaliteit
Vanaf 2024 zijn we aan de slag gegaan met een nieuwe gecombineerde welstand en monumentencommissie, de zogenaamde commissie omgevingskwaliteit. Budget is structureel nodig voor inhuur van een onafhankelijke voorzitter en onkostenvergoeding voor de monumenten commissieleden.
Archeologie
Het Archeologiebeleid hebben we vertaald in alle ruimtelijke plannen en in het cultuurhistorisch beleidsplan (inclusief waardenkaart). Het is van belang dat het cultuurhistorisch erfgoed in brede zin, dus ook archeologie, voor onze gemeenschap veilig wordt gesteld, wordt ontsloten en bekend is bij een breed publiek. In het Dommelhuis worden op diverse plekken archeologische vondsten tentoongesteld, deels vanuit de gemeentelijke opslag (zoals de boomstamput) en deels georganiseerd vanuit de Erfgoedvereniging, gefaciliteerd door de gemeente.
Rijksmonumenten in gemeentelijk eigendom.
Gemeente Son en Breugel heeft 6 rijksmonumenten, waarvan 3 in gemeentelijk eigendom. Hiervan worden het Oude Raadhuisje en de Oude Toren in stand gehouden met toegekende SIM-subsidie 2023 -2028.